Pelvik Organ Prolapsusu: Vajinal Sarkma

Pelvik organ prolapsusu nedir?

Pelvik organ prolapsusu, pelvik organların vajenden aşağı doğru sarkmasıdır. Temel nedeni pelvik taban kas ve bağ dokularında oluşan zayıflık veya hasardır. Bu destek dokular zayıfladığında organlar vajen içine veya dışına doğru fıtıklaşabilir.

Hangi organlar sarkabilir?

Sarkan organ, vajenle olan komşuluğa göre değişir.
Ön duvarda mesane ve idrar çıkış borusu (sistosel),
Arka duvarda rektum yani kalın bağırsağın son bölümü (rektosel),
Üst bölümde rahim (uterus) veya nadiren ince bağırsaklar sarkabilir.
Birden fazla organ aynı anda etkilenebilir.

Hangi şikayetlere yol açar?

En sık şikayet vajenden dışarı doğru sarkan kitle hissidir. Bunun dışında:
– Mesane sarkmalarında idrar kaçırma, sık idrara çıkma veya zorlanma,
– Rektum sarkmalarında kabızlık ve dışkılama zorluğu,
– İleri vakalarda pelvik baskı ve dolgunluk hissi görülebilir.
Hayat kalitesini ciddi şekilde etkileyebilmesine rağmen hekime başvuru oranı düşüktür.

Neden gelişir?

Pelvik tabanı zayıflatan durumlar en önemli risk faktörleridir:
– Gebelik ve vajinal doğumlar,
– Genetik yatkınlık,
– Geçirilmiş histerektomi ameliyatı,
– Kronik öksürük ve uzun süreli karın içi basınç artışı,
– İleri yaş ve bağ dokusu zayıflığı.

Tedavide temel amaç nedir?

Tedavinin amacı sarkan organları anatomik yerine geri getirmek ve hastanın yaşam kalitesini artırmaktır. Aynı zamanda mevcut şikayetleri gidermek ve yeni sorunlara yol açmadan kalıcı çözüm sağlamak hedeflenir.

Cerrahi dışı seçenekler var mıdır?

Koruyucu yaklaşım önemlidir. Pelvik taban güçlendirici egzersizler (Kegel egzersizleri) erken dönemde fayda sağlayabilir. Hafif vakalarda takip veya destekleyici yöntemler tercih edilebilir.

Cerrahi tedavi nasıl planlanır?

Sarkmanın hangi organdan kaynaklandığı belirlenerek rekonstrüktif cerrahi planlanır. Ameliyat vajinal yoldan yapılabileceği gibi bazı durumlarda karından, laparoskopik veya robotik tekniklerle de gerçekleştirilebilir.
Eğer eşlik eden idrar kaçırma varsa, aynı seansta buna yönelik ek cerrahi uygulanabilir.

Sonuç

Pelvik organ prolapsusu sık görülen ancak çoğu zaman ertelenen bir sorundur. Doğru değerlendirme ve kişiye özel planlama ile hem anatomik hem de fonksiyonel olarak başarılı sonuçlar elde edilebilir.