Diz Artroskopisi ve Sık Görülen Diz Sorunlarının Tedavisi
Prof. Dr. Şenol Akman
Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı
Özet Bilgi
Diz artroskopisi; menisküs yırtığı, ön çapraz bağ yaralanmaları ve kıkırdak hasarlarında kapalı cerrahi teknikle uygulanan minimal invaziv bir tedavidir. Küçük kesilerden girilen kamerayla eklem içi problemler saptanarak dokuların tamiri veya tıraşlanması gerçekleştirilir ve erken dönemde egzersizlerle eklem fonksiyonları yeniden kazandırılır.
Tıbbi İçerik Katkısı: Prof. Dr. Şenol Akman
Sağlıklı bir diz sorunsuz hareket edebilir. Ancak eklemde bir sorun varsa hareketler acı verir hale gelecektir. Pek çok durumda artroskopi bu sorunlara çare olabilir.
Diz, üst bacak kemiği (femur) ile alt bacak kemiğini (tibia) birleştirir. Bu kemiklerin arasında menisküs adı verilen kıkırdaktan bir yastık bulunur. Kemiklerin ucu ve diz kapağının (patella) arkası kaygan eklem kıkırdağı (artiküler kıkırdak) ile kaplıdır. Bu sayede eklem rahat hareket edebilir. Kaslar ve bağların oluşturduğu yumuşak doku da dizi dengede ve sağlam tutar.
Sık Görülen Diz Sorunları
Ani bir dönme ya da üst üste tekrarlanan çömelme hareketleri menisküste yırtığa yol açabilir. Bu durumda diz acı verir ve şişer. Ayrıca hareket etmeye çalıştığınızda diz kilitlenebilir.
Düşme, bükülme ya da ağır bir darbeyle ön çapraz bağ (ACL) yırtılabilir. Ön çapraz bağ yırtılmalarında dizinizde acı ve şişme olur; diz sağlam durma yeteneğini kaybeder.
Yaşlanmaya veya bir zedelenmeye bağlı olarak eklem kıkırdağında aşınma meydana gelir. Eklemin içinde bir parça kopabilir. Bu durumda ağrı, eklemde sertlik ve sürtünme hissi yaşarsınız.
İlerleyen yaş, aşırı kullanım veya çarpma ve düşme gibi olaylardan dolayı diz kapağının altındaki kıkırdak hasar görebilir. Bu durum eklem hareketlerini kısıtlar. Eğer eklemde yapısal sorunlar varsa bunlar da eklemde fazla aşınmaya ve ağrıya yol açabilir.
Diz Artroskopisinde En Sık Uygulanan Tedaviler
Hasarlı menisküs dokusu çıkarılabilir ya da onarılabilir. Menisküsün içindeki yırtılmış doku çoğu kez alınır. Menisküsün dış kenarındaki dokular yeni yırtılmışsa genellikle onarılabilir. Bu doku sürekli olarak kanla beslendiği için iyileşmesi kolaydır.
Hasar görmüş ön çapraz bağ onarılarak hasarlı dokunun yerine sağlıklı ve sağlam bir tendon nakledilir. Bu doku diz kapağı tendonu veya diz arkası tendonu olabilir.
Pürüzlenmiş kıkırdak tıraşlanarak düzeltilebilir ya da üzeri açılmış kemik delinerek yeniden kıkırdak büyümesi sağlanabilir. Varsa serbest cisimler de temizlenir.
Diz kapağının altındaki bantlar tıraşlanarak pürüzsüz hale getirilir. Eğer diz kapağının duruşu eğri ise doku bantları kesilir. Buna lateral gevşetme denilir. Bu sayede diz kapağı ve bacağın duruşu düzeltilebilir.
Artroskopi Sonrası İyileşme ve Bakım Süreci
Ameliyatınızdan sonra özel bakım odasında kısa bir süre yatmanız gerekir. Evinize döndükten sonra kendinizi yormayın. Bir kez ameliyat deliklerine pansuman yaptırmanız gerekecektir. Artroskopi sonrası genellikle ağrı veya yara sorunu görülmez.
Bazı egzersizler iyileşmenizi hızlandırabilir. Egzersizleri yaparken yavaş ve düzgün hareket edin ve mutlaka her iki bacağınızı da çalıştırın. Bu sayede kaslarınız gücünü ve ekleminiz işlevini yeniden kazanacaktır.
Prof. Dr. Şenol Akman
Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı
Prof. Dr. Şenol Akman, tıp eğitimini 1988 yılında İstanbul Üniversitesi’nde tamamladıktan sonra, uzmanlık eğitimini İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Ortopedi ve Travmatoloji Anabilim Dalı’nda gerçekleştirdi. Eğitim hayatı boyunca edindiği güçlü teorik altyapıyı, cerrahi pratiğiyle pekiştirerek sektörde yetkin bir isim haline geldi.
Kariyeri boyunca VKV Amerikan Hastanesi ve Şişli Etfal Hastanesi gibi saygın kurumlarda kritik sorumluluklar üstlenen Prof. Dr. Akman, 2001-2012 yılları arasında Beşiktaş Spor Kulübü’nün ortopedi konsültanlığını yürüttü. Akademik gelişimini sürdürerek 2003 yılında Doçent, 2010 yılında ise Profesör unvanını almaya hak kazandı.
Maçka’daki Ortopedist Ortopedi Merkezi’nde hastalarına hizmet vermeye aktif olarak devam etmektedir.
Mesleki İlgi Alanları
- Omuz ve Dirsek Cerrahisi: Tendon yırtıkları, tekrarlayan çıkıklar ve kireçlenmelerin artroskopik (kapalı) ve açık cerrahi tedavisi.
- Spor Hekimliği ve Spor Yaralanmaları: Ön çapraz bağ, menisküs yırtıkları ve kıkırdak hasarlarının tanı, tedavi ve rehabilitasyon süreçleri.
- Artroplasti (Protez Cerrahisi): Kalça, diz ve omuz eklem kireçlenmelerinde primer ve revizyon protez uygulamaları.








